APENVERDRIET * TEKST, REGIE ARNE SIERENS * MUZIEK DAAN VANDEWALLE * SCENOGRAFIE GUIDO VROLIX * KOSTUUMS LIEVE PYNOO * LICHT TIMME AFSCHRIFT * CHOREOGRAFIE TED STOFFER * SPELERS WINE DIERICKX, MARIJKE PINOY * PRODUKTIELEIDING KOEN DEMEYERE * COMPAGNIE CECILIA, HET PALEIS, FESTIVAL BOULEVARD DEN BOSCH * 7 AUGSTUS 2009 *


Personages * Mara, Juliette * 2 vrouwen *

Juliette heeft net een feest gegeven in haar appartement om te vieren dat haar man en zij weer een koppel vormen.

Mara is een ongenodigde gaste die als laatste blijft plakken terwijl de man van Juliette, één van de gasten naar huis is gaan brengen.

De vrouwen raken aan de babbel, tasten mekaar af in hun zwaktes, hun pijn, hun verlangens, hun onmacht en – uiteindelijk – hun samenhorigheidsgevoel.

Twee onbegrepen vrouwen die niet helemaal kunnen openbloeien in het leven heffen samen het glas…


HET NIEUWE MEESTERSCHAP

Met Altijd prijs is Arne Sierens begonnen aan een nieuw hoofdstuk in de ontwikkeling van zijn theatertaal. Opvolger Apenverdriet reveleert immers dat de donkere soberheid van Altijd Prijs geen toeval was. Verdwenen zijn de uitbundige tranches de vie uit voorstellingen als Trouwfeesten en processen. Arne Sierens heeft zichzelf nog maar eens heruitgevonden.

Apenverdriet, starring Wine Dierickx en Marijke Pinoy, is de vrouwelijke tegenhanger van Altijd Prijs. Opnieuw ligt een toevallige ontmoeting van twee 'zoekende' mensen aan de basis, opnieuw is de bewegingstaal dansant, opnieuw is de scenografie een poëtische veruiterlijking van het innerlijk. Met daarbovenop een uitgepuurde tekst die niet alle aandacht opeist, maar ruimte laat aan muziek, dans en scenografie.

Het draait Juliette ( Pinoy ) voor de ogen. Van de drank of de vermoeidheid, nu het feest voorbij is? Neen, het draaien komt van onder haar voeten, waar het ronddraaiend speelvlak van Guido Vrolix haar letterlijk doet tollen. Op het draaimechanisme staan de binnenmuren van een rudimentair huis. In een van de kamers treft Juliette de dertigjarige Maya ( Dierickx ) aan. Zo keurig en beleefd als Juliette is, zo vulgair en lomp is de ongenode gast. Feit is echter dat de vrouwen ondanks het leeftijdsverschil een aantal `coïncidenties¿ ontdekken in hun levens. Een beklemmende relatie, moeilijke familieverhoudingen, een onzekere toekomst. Het stoplicht van hun leven staat op rood. Brengt de ontmoeting daar verandering in?

Vrolix' draaiende scène laat het publiek alle hoeken van de kamers zien, net zoals de vrouwen hun ziel blootleggen. Meer nog dan woorden spreekt hun lijf. Daarbij springt Dierickx als een jong veulen, terwijl Pinoy haar lichaam beproeft met de schroom van een rijpere vrouw.

Choreograaf Ted Stoffer zocht inspiratie in de Japanse butoh - een bewegingstaal die vertrekt vanuit het onderbewuste. Mooi is de nonchalante manier waarop de vrouwen fysiek en mentaal op elkaar leunen, of de frase waarin ze samen vastraken in de te nauwe gang.

Alles klopt in Apenverdriet. Bij de psychologiserende bewegingstaal en scenografie voegt zich de grootstedelijke soundscape van Daan Vandewalle, die de vrouwen uit hun apenkooi tracht te lokken. Beide spelen krachtig en kwetsbaar, met in hun monden een tekst die door Sierens op hun lijf werd geschreven. In dit evenwichtig uitbalanceren van gelijkwaardige expressievormen ligt het nieuwe meesterschap van Arne Sierens."

( Evelyne Coussens - Etcetera )


DE KOEK IS OP ( EN DE DRANK OOK )

Uitgeput liggen de vrouwen naast elkaar op de vloer van het knalrode appartement. Ze zijn moe van zichzelf, elkaar, hun leven, de avond. Na meer dan een uur om elkaar heen gedraaid te hebben ligt in die pure vermoeidheid het begin van een toenadering. De jongste vrouw stelt weer de vraag die ze die nacht al zo vaak heeft gesteld: "Is er ècht niets meer te drinken?"

Het antwoord blijft nee. Apenverdriet speelt zich namelijk af ná het herenigingsfeestje van de vijftigjarige Juliette en haar man Johan. Alle gasten zijn al naar huis, op één na: een jonge vrouw van eind twintig, die Juliette nog nooit eerder gezien heeft. Uit beleefdheid gooit ze deze Mara niet meteen de deur uit. In de confrontatie die volgt weten de actrices de personages op goed gedoseerde wijze af te pellen. Stukje bij beetje, voortgestuwd door de ander, geven Mara en Juliette zich bloot.

Na eerdere samenwerkingen met Alain Platel vroeg tekstschrijver en regisseur Arne Sierens dit keer Ted Stoffer om als choreograaf op te treden. De combinatie van tekst en de dansante speelstijl pakt formidabel uit: de groteske, bij vlagen uitgesproken dierlijke bewegingstaal sluit naadloos aan bij de eveneens uitvergrote tekstbehandeling. Op onnavolgbare wijze maken Wine Dierickx en Marijke Pinoy hun personages juist door de overdrijving levensecht en kwetsbaar. Dierickx' Mara is een explosie van energie, onvoorspelbaar en direct, wat een mooi contrast vormt met de introvertere, in eerste instantie afstandelijke Juliette.

Vanwege de combinatie van het prachtige, in Gents dialect geschreven script van Sierens, dat de vrouwen in een uitgekiende opbouw langzaam nader tot elkaar laat komen, de choreografie en het ingenieuze ronddraaiende decor ontstaat een lyrische ervaring, die ervoor zorgt dat je volledig opgaat in deze gelegenheidsmicrocosmos. De samensmelting van de melancholie van Juliette en de existentiële eenzaamheid van Mara resulteert in een adembenemende, sublieme sfeer die je niet meer loslaat.

Het einde van de voorstelling is hoopvol. Toch doet het vooral pijn als het licht dooft, omdat je nog graag uren langer in het gezelschap van deze personages had willen doorbrengen. Zo zou het eigenlijk altijd moeten zijn in het theater."

( Marijn Lems )

_________